KOOLPA

GHOSTERDO

Edebiyat Akımları
Nesir ve nazım edebiyat türlerini incelemeden önce başlıca edebiyat akım-larını tanımak gerekiyor.Çünkü , dünya edebiyatlarının gelişme seyri içinde bu akımların yeri önemlidir.Edebiyat türleri bu akımlar içinde bambaşka şekiller al-
mışlardır.
Edebi akım (Edebiyat akımı) terimi , fransızca L’ecole Litteraire’in karşılı-
ğıdır.Bizde Edebi Meslek , Edebi Mektep ve Edebi Çığır terimleri de bu anlamda
kullanılmış ve kullanılmaktadır.
Edebi akım:Belli bir çağda , ortak bir estetik , düşünce ve sanat amacı etra-
fında toplanan yazıcı ve şairlerin üslup , duygu ve fikir bakımlarından birbirleri
ni çok andıran eserler vermeleri ile ortaya çıkar.Bunlar iyice kökleşmiş bir edebi-
yat ve sanat anlayışını yıkacak görüşler ileri sürer ve kendi getirdikleri ^idea^ya
uygun eserler yazarlar.Çok defa edebiyat çığırını açanlar , iki üç büyük sanatçı-
dan ibarettir.
Edebiyat akımı , esasen biraz yeni çeşni getirmek ve cemiyetle birlikte de-
ğişmek ihtiyacından doğar.Üslup ve estetikteki bu değişmenin sebebi , sonradan
gelen kuşakların bir öncekine uymamasıdır.Bir devri hayran bırakan eserler , son-
raki yaşayanlara fazla bir şey söylemeyebilir.Bıkkınlık vermeye başlar.Onun için
yeni yetişen sanatçılar , hem eskileri taklitten sakınmak , hem de çağdaşlarının duygularını cevaplandırmak için yeni ufuklar ararlar.
Edebiyat akımları , kendiliğinden ve ansızın ortaya çıkmış değildir.Toplum-
daki siyasi , sosyal değişmeler , yeni çıkan ilim ve felsefe görüşleri resim , musiki
gibi başka güzel sanatlardaki yenilikler , edebi akımların doğmasına sebep olmuş-
tur.Bunlar okuyucudaki değer hükümlerini değiştirerek sanatçıları yeni bakış ve
yeni buluşlara zorlamıştır.Ayrıca bir çağda herhangi bir sanat kolunda doğan akım-
lar , öbürlerini de etkiler.Yeni bir musiki çığırının şiirde ve resimde izleri görülür.
Yeni bir resim akımı , edebiyat anlayışınıda değiştirir.
Edebi akımlar 17. yüzyılda , Avrupa’da , bilhassa Fransa’da görülmeye baş-
ladı.
TÜRK EDEBİYATINDA AKIMLAR
Türk edebiyatında akımlar a)Eski Edebiyatta b)Tanzimat’tan sonra olmak ü-
zere iki bölümde görülebilir.
Eski Edebiyatta Akımlar:Tasavvuf , Türk-i basit , Sebk-i Hindi ve yerlileş-
me akımlarıdır.
Tasavvuf:
Hem bir felsefe , hem inanç sistemi , hem de yaşayış tarzı olan Tasavvuf , 13.
yüzyıldan beri Tekke , Divan ve Halk edebiyatlarında geniş yankılar bulmuştur.
Türki-i Basit:
15. ve 16. yüzyıllarda , Türk divan şiiri içinde dilde Türkçecilik , biçim ve özde yenilik yapmak isteyen bir akımdır.
14. ve 15. yüzyıllarda azçok sade bir dille yazan divan şairleri , zaman geç-
tikçe , kaba! ve zevksiz! buldukları Türkçe kelimeleri daha az kullanır oldular;şiiri-
mizi yabancı kelimelerle doldurmaya başladılar.Böylece Klasik İran Edebiyatı uy-
gulanmak...

__________________
İSTEYENE DEĞİL ALAYINA GİDER İZMİT'LİYİZ BİZ ŞEKLİMİZ YETER!!!